De nieuwe zorgkliniek

Inleiding.

Persbericht reactie op rapport “Toekomstverkenning zorg in Flevoland” 12-7-2019

Wagenmakerbaan 51, 1315 BC, Almere

Info@flevolandsepatientenfederatie.nl

InleidingOp 12 juli biedt minister Bruins het in opdracht van het ministerie van VWS onder leiding van Bas Leerink opgestelde rapport “Toekomstverkenning zorg in Flevoland” de Tweede kamer aan. Daarover is het afgelopen half jaar met veel betrokken partijen in de zorg over van gedachten gewisseld. Aanleiding was het faillissement van de MC IJsselmeerziekenhuizen in november 2018. Eén van die partijen was de Flevolandse Patiëntenfederatie.

 Het rapport beschrijft de feitelijke situatie waarin de zorg voor de inwoners van Flevoland zich nu bevindt. Daarnaast wordt in het rapport de agenda voor de aanpak van de knelpunten die door de sluiting van MC IJsselmeerziekenhuizen en de overname van de zorg door het St.Jansdal ziekenhuis uit Harderwijk en het Antonius uit Sneek zijn ontstaan, vastgesteld. 

De Flevolandse Patiëntenfederatie (FPF) is tevreden over het proces dat ertoe heeft geleid dat alle partijen die verantwoordelijk zijn voor het gezondheidsbeleid in Flevoland, aanbieders van zorg en bestuurders, met elkaar om de tafel hebben gezeten om te zoeken naar vernieuwende en toekomstbestendige kansen voor de zorg voor Flevoland.

De FPF is het eens met de analyse van de door de toekomstverkenner verzamelde feiten en de daaruit voortvloeiende actiepunten die met voorrang moeten worden aangepakt.

De verloskunde op Urk blijft echter nog een groot punt van zorg. Die zorg geldt ook voor de substitutie kansen naar de eerstelijnszorg in Lelystad. Immers de huisartsenzorg staat in Lelystad onder grote druk. 

De FPF is blij dat alle partijen, aanbieders, zorgverzekeraars en gemeentelijke en provinciale bestuurders, het voorstel voor de instelling van de Zorgtafel voor Flevoland hebben omarmd. De Zorgtafel voor Flevoland zal het benutten van de kansen moeten regisseren. Zilveren Kruis zal het initiatief nemen om de deelnemers de eerste keer bij elkaar te roepen. Naar een onafhankelijke deskundige voorzitter wordt nu gezocht.

De directeur-generaal curatieve zorg van VWS, Bas van der Dungen, heeft tijdens de bespreking van het concept-rapport nadrukkelijk aan de patiëntenorganisatie gevraagd mee te helpen het vertrouwen van de inwoners van Flevoland in het zorgaanbod te herstellen. De FPF zal één van de partijen zijn die aan de Zorgtafel zal deelnemen. En daarmee is de eerste stap in het proces gezet naar een ook voor andere regio’s in Nederland innovatieve integrale aanpak voor de regionale samenhang en samenwerking in welzijn en zorg.

Uitdaging

Het realiseren van de juiste zorg op de juiste plek staat hoog op de agenda bij tal van eerste- en tweedelijns zorgverleners, zorgorganisaties, zorgverzekeraars, gemeenten en patiëntenorganisaties. Maar het bieden van passende en goed op elkaar afgestemde zorg en ondersteuning is makkelijker gezegd dan gedaan. We staan voor een flinke uitdaging om burgers de juiste zorg, door de juiste zorgverlener, op het juiste tijdstip en de juiste plek te bieden. In 2017 hebben een aantal patiënten- en cliënten- en adviesraden sociaal domein met dit doel de Flevolandse Patiëntenfederatie opgericht om vanuit burger/patiënt optiek in dialoog met aanbieders en financiers hier slim, kwalitatief en bereikbaar, ook voor kwetsbare mensen, invulling aan te geven.

Dat is noodzakelijk want het zorgaanbod verandert. De bevolkingssamenstelling in Flevoland gaat sneller dan elders vergrijzen. Met de maatschappelijke gelden moet in toenemende mate zorgvuldig worden omgegaan. Maar het aantal mensen dat met plezier en dus zonder bureaucratische ballast in de zorg kan werken neemt niet toe.

 Het drama van het faillissement van de IJsselmeerziekenhuizen biedt ook een haast dwingende kans om daar nu voortvarend mee aan de slag te gaan. Het gaat er om een bij deze tijd passend en toekomstbestendig antwoord te vinden. Hoe zal die zorg over 20 jaar wanneer een kwart van de bevolking gepensioneerd is er uit moeten zien? Dat zal niet overal dezelfde innovatie in het zorgaanbod opleveren. De beelden over de zorg in de verschillende regio’s, de bevolkingssamenstelling en de mogelijkheden voor samenwerking zijn niet overal hetzelfde.

De Flevolandse Patiëntenfederatie is van mening dat opvang van patiënten in de eigen leefomgeving een belangrijke bijdrage levert aan de kwaliteit van het herstel en dat daarom met voortvarendheid begonnen moet worden met de opzet van een zorgkliniek waar men 24 uur 7dagen in de week kunnen verblijven. Zo’n opvang kan snel (voor zomer 2020) worden gerealiseerd mits alle daarvoor van belang zijnde partijen bereid zijn over de bestaande schotten in welzijn en zorg heen te stappen.

De Nieuwe Zorgkliniek

De Nieuwe Zorgkliniek is bedoeld voor mensen die tijdelijk intensievere zorg nodig hebben maar waarvoor het ziekenhuis niet de aangewezen plaats is. Kwetsbare mensen waarbij zonder opname hun gezondheidstoestand zou dreigen te verslechteren.

 (On)planbare verpleegkundige zorg is noodzakelijk en er is een risico dat wanneer niet wordt opgenomen het beroep op de meer gespecialiseerde geneeskundige zorg noodzakelijk wordt.

Mensen die in de Nieuwe Zorgkliniek worden opgenomen, worden geholpen bij het omgaan met de soms meervoudige problematiek/tegenslagen op fysiek, psychisch en sociaal terrein en het weer oppakken of versterken van de eigen regie. Het met de opname beoogde doel is dat mensen weer naar huis kunnen nadat gewerkt is aan herstel, revalidatie, preventie van verergeren van een kwetsbare toestand, ontlasten van de mantelzorg, observatie of palliatieve zorg. Wat motiveert bij het herstel van met name kwetsbare mensen is de opname in hun eigen omgeving zodat ook hun naasten zo de mogelijkheid krijgen om daar een bijdrage aan te kunnen leveren.  

In Amsterdam Zuidoost is in juni 2018 de Wijkkliniek geopend. Een integraal zorgcentrum dat het is het resultaat is van een samenwerking van Cordaan, het AMC en Zilveren Kruis. Het is bedoeld voor kwetsbare patiënten die niet de juiste zorg in het AMC zouden kunnen krijgen. Het is een voorbeeld van vernieuwing van het zorgaanbod passend bij de huidige opvattingen over positief gezondheidsbeleid en bij deze regio. Een regio waarin ongeveer evenveel mensen wonen als in de regio Lelystad. 

De Nieuwe Zorgkliniek in Lelystad zou een ruimere opzet moeten hebben zowel wat betreft de indicaties waarmee mensen kunnen worden opgenomen als de mogelijkheden voor verwijzing door professionals. De opname wordt geregeld door (eigen) huisarts en of SEH-arts in samenwerking met de specialist ouderenzorg. Er is geen limiet aan de tijdelijke opname duur. De gezondheidstoestand bepaalt het moment van ontslag. De huisarts blijft de hoofdbehandelaar. Ontslag wordt in samenwerking met huisarts en de daarmee samenwerkende wijkverpleging, de specialist ouderengeneeskunde en patiënt afgesproken. (Eigenlijk is de naam specialist ouderengeneeskunde (SO) niet op zijn plaats: het gaat niet alleen om oudere, maar om kwetsbare patiënten.) 

Deze kwetsbare groep patiënten wordt nu op verschillende plekken opgenomen en via diverse regelingen geïndiceerd en dus gefinancierd. Het gaat om regelingen voor tijdelijke opname als ELV, GRZ, GHZ, respijtzorg en voor mensen die de WLZ-module regelingen thuis (volledig of modulair) voor een korte tijd in een verblijf in de zorgkliniek nieuwe stijl moeten omzetten. De financiering die nu op de verschillende regelingen is gebaseerd wordt achter het loket geregeld door zorgverzekeraar en zorgkantoor en zo nodig aangevuld vanuit WMO-gelden van de gemeente waar de patiënt woonachtig is.

De medische zorg wordt geleverd vanuit de combinatie van de huisarts en de specialist ouderenzorg en buiten de kantooruren vanuit SEH/ HAP/ eventueel ondersteund door een basisarts/ arts voor de short stay opnames waarmee het St. Jansdalziekenhuis in Lelystad dit jaar wil starten. Door zo samen te werken is ook 24/7 opvang van zogenaamde zelfverwijzers voor spoedhulp mogelijk. Bij spoed via 112 beslist het ambulancepersoneel in overleg met de meldkamer waar de patiënt naar toe wordt vervoerd.

Er is dus 24/7 verpleegkundige zorg aanwezig. Mensen die elders een behandeling hebben moeten ondergaan kunnen, als ze nog niet naar huis mogen gaan, in de Nieuwe Zorgkliniek en zo in de eigen leefomgeving nog een tijdje de gelegenheid krijgen om verder te herstellen. Te denken valt aan mensen die na een operatie, NAH of chemotherapie in een veilige omgeving nog zorg en begeleiding nodig hebben.

Transformatiegelden

Doordat de bedden van de Nieuwe Zorgkliniek in het voormalig Zuiderzeeziekenhuis kunnen worden gerealiseerd is bovenstaande model voor Lelystad financieel en organisatorisch op korte termijn (half 2020) haalbaar mits iedereen bereid is om in het belang van de kwetsbare patiënt over de eigen grenzen heen te stappen en gemotiveerd is om samen te werken. 

Door gebruik te maken van de in het Bestuurlijk Hoofdlijnen Akkoord 2019-2022 opgenomen afspraken over transformatiegelden onderdeel van het Budgettair Kader Zorg is het ook financieel kansrijk. Binnen de reguliere contractering van Zilveren Kruis en VGZ kunnen afspraken worden gemaakt over de inzet van deze transformatiegelden.

 (zie: Olivier Gerrits: Zilveren Kruis is ambitieus met transformatiegelden. Zorgvisie 29 maart 2019 https://www.zilverenkruis.nl/zorgaanbieders/nieuws/msz/Paginas/transformatiegeld.aspx

en VGZ zorginkoopbeleid 2019).

“Aanbieders van medisch-specialistische zorg kunnen initiatieven indienen die bijdragen aan de beoogde transformatie, aansluitend bij de doelstellingen uit het rapport van de Taskforce “De juiste zorg op de juiste plek”. Het zorginkoopbeleid moet passen bij de visie over zinnige zorg. Dat is zorg die beter is voor de patiënt, tegen lagere kosten. Toegepast op de gedachte achter de juiste zorg op de juiste plek, kunnen voorstellen worden ingediend die voldoen aan de volgende criteria:  

  • ‘verplaatsen’ de zorg op een zodanige manier dat de zorg ‘minder zwaar en soms minder langdurig’ is en waarbij de zorg beter aansluit op de behoefte van de patiënt en/of dichterbij of in de thuissituatie van de patiënt geleverd wordt.
  • zijn aantoonbaar beter voor de patiënt en substantieel goedkoper; besparingen die gerealiseerd worden, mogen niet worden ingezet voor het intensiveren of financieren van andere vormen van zorg bij de indiener zelf.”

De Nieuwe Zorgkliniek Lelystad kan hieraan voldoen.

Reacties kunnen niet achtergelaten worden op dit moment.